Scheda Codice Completa

Malatestiana D.V.8

Descrizione Esterna
FondoMalatestiana
SegnaturaD.V.8
Datazione1441-1460 Sec. XV metà
Luogo
Composizione MaterialeUnitario
Tipo Supportomembranaceo
Carte236,I
Numerazione

Cartulazione recente a matita nell’angolo inferiore destro del recto, salto di numerazione tra le cc.153 e 154

Carte PalinsesteNo
Fascicolazione

I-VIII10 (cc.1-79; il I fasc. è mutilo della prima carta), IX12 (cc. 80-91), X-XXIII10 (cc. 92-230), XXIV8 (cc. 231-236, le ultime due carte del fasc. sono resecate).

Inizio FascicoloLato carne
Regola di GregorySi
Formato Fascicolo
Fascicolo Prevalentequinterno
Filigrana
Spessore Medio Bifolii
Coeff. di Variazione Medio
Segnatura Fascicolia registro
Foratura
Tecnica di Rigaturaa secco
Strumento di Rigaturatabula ad rigandum
Dimensione
  • 346 × 239 = 46 [216] 84 × 30 / 6 [132] 6 / 65, rr. 38 / ll. 37
    Inizio: Sotto la prima riga. Note:
Tipo Richiamoorizzontale verticale
Richiami della stessa mano e inchiostro del testo, verticali nei fascicoli I-IV e X-XXIV, a destra del margine inferiore del verso dell’ultima carta di ogni fasc. (tipo Derolez n. 5); orizzontali, al centro del margine inferiore nei fascicoli V-IX (tipo Derolez n. 1).
Peciae
CopistaGiovanni da Magonza (DE LA MARE ALBINIA C., 1990),
Jean D'Epinal
Sottoscrizione Datazione

Al f. 236v: Ioannes de Spinalo scripsit.

Manipiù
Scrittura umanistica (littera antiqua), di due mani: cc. 1r-91v di copista non identificato, cc. 92r-236v  di Jean de Epinal, in inchiostro marrone chiaro, con incipit e titoli in inchiostro rosso (cc. 1r-91v), incipit ed explicit con lettere a inchiostro rosso e nero alternate (cc. 92r-236v).
Notazione Musicale
Miniatore
Decorazione

Decorazione: iniziali decorate: cc.92r (O), 92v (I), 112r (P), 113r (P), 129r (Q), 147v (T), 163v (S), 165r (P), 178v (S), 179r (H), 194r (S), 211r (L, P), 229r (Q), 230r (P); lettere in inchiostro rosso e blu alternate all’inizio di ogni paragrafo.

Legatura

Prima legatura (sec. XV), con restauro parziale dei secoli successivi; coperta in cuoio di ovino con dorso in vitello, su assi in legno, decorata con impressioni a secco, cucitura su quattro linguette allumate, capitelli in lino, sette borchie in ferro quadrilobate sul piatto anteriore, tre sul piatto posteriore, una bindella di restauro e resti di altre tre sui margini del piatto anteriore, quattro tenoni in ottone nel piatto post.; catena in ferro al margine di piede del piatto post.

Frammenti
Committenti Malatesta Novello Malatesti
Possessori Malatesta Novello Malatesti
Storia del Codice

Il codice fu scritto da Jean de Epinal per Malatesta Novello ed è sempre stato conservato nella raccolta cesenate. E’ citato in un documento del 18 gennaio 1566, conservato presso l’Archivio di Stato di Forlì, sezione di Cesena, a proposito della sua ricollocazione in biblioteca, da cui era stato tolto insieme ad altri per essere collazionato con edizioni a stampa (ASCe/ASC, Lettere alla Comunità e alla Libreria di San Francesco)..

Antiche segnature: sulla controguardia anteriore Iª  fila / V° pluteo / VIII° in ordine, 5 G a c. 236v.

Note Postille

Sul piatto post. cartellino in pergamena con titolo in littera antiqua di mano di Francesco da Figline: Sanctus Hieronymus super Matheum, Marcum, epistulas Pauli ad Galathas, ad Ephesios, ad Titum et Philemonem.

Note

Acefalo

Descrizione Interna
CarteDesc Int
1r-91vGirolamo , Commentarii in evangelium Matthaei (1r-91v)
Rubr.

Incipit expositio beati Hieronimi presbiteri secundum Mateum (1v-1v)
Inc. (Praefatio): simile homini & quartum simile aquile volanti. (testo): Liber generationis Iesu Christi. Et reliqua. In Ysaia legimus (1r-1v)
Expl. (Praefatio): armariolo sibi postea scribenda concludat. Finit praefatio Eusebii Ieronimi. (testo): in qua se scit futurum cum apostolis. (91v-91v)

92r-107rGirolamo , Tractatus in Marci evangelium (92r-107r)
Rubr. c. 92r (Rubrica prologo):Incipit prologus beati Hieronymi presbiteri in Marco evangelista; c.92v (Rubrica testo): Incipit expositio in Marcum evangelistam cap. I. (92v-92v)
Inc. c. 92r (Prologo): Omnis scriba doctus in regno;  c. 92v (Testo): Initium evangelii Iesu Christi filii Dei

  (92-92)
Expl. c. 92v (Prologo): nostros portantes caritatis manipulos cum gaudio metamus in celo.Explicit prologus; c. 107r (testo): eterna lege ergo & imitare assidue. Explicit expositio beati Hieronimi super evangelium sancti Mathei. (107-107)

112r-163vGirolamo , Commentarii in quattuor epistulas paulinas. Ad Galatas (112r-163v)
Rubr. c. 112r (Rubrica Praefatio): Incipit prefatio beati Hieronimi presbiteri in commentario epistole beati Pauli apostoli ad Galathas. c. 113r. Rubrica Prafatio): Explanatio beati Hieronimi in epistola ad Galathas liber primus.
Inc. c. 112r (Prefatio): Pauci admodum dies sunt c. 113r (testo): Paulus apostolus. Non ab hominibus neque per hominem
Expl. c. 112v (Praefatio): verba ponentes singula queque pandamus. c. 163v (testo): quod dicitur nisi intellexerit quod docetur.Finit Commentariorum ad Galathas sancti Hieronimi liber tertius
163v-210vGirolamo , Commentarii in quattuor epistulas paulinas. Ad Ephesios (163v-210v)
Rubr. c. 163v (Rubrica prologo): Incipit Prologus Sancti Hieronimi in explanatione super epistolam beati Pauli apostoli. Ad Ephesios c. 165r (Rubrica testo): Incipit liber primus super epistulam ad Ephesios
Inc. c. 163v (Prologo): Si quicquam est o Paula & Eustochium quod in hac vita c. 165r (testo): Paulus apostolus Iesu Christi per voluntatem Dei
Expl. c.165r (Prologo): hoc opus vel alienum esse vel nostrum c. 210v: cum omnibus qui diligunt eum in incorruptione. Explicit liber tertius super epistolam ad Ephesios.
210v-229rGirolamo , Commentarii in quattuor epistulas paulinas. Ad Titum (210v-229r)
Rubr.

Incipit explanatio beati Hieronimi in epistola ad Titum (210v-210v)
Inc.

Licet non sint digni fide (210v-210v)
Expl. qualem benedicens prebere voluisset. Explicit explanatio in epistola ad Titum. (229r-229r)

229r-236vGirolamo , Commentarii in quattuor epistulas paulinas. Ad Philemonem (229r-236v)
Rubr. c. 229r (Rubrica prafefatio):Incipit prefatio beati Hieronimi in explanatione epistole ad Philemonem c. 230r (Rubrica testo): Incipit explanatio
Inc. c. 229r (Prefatio): Qui nolunt inter epistolas Pauli eam recipere quae ad Philemonem scribitur c. 230r (testo): Paulus vinctus Iesu Christi & Timotheus frater
Expl. c. 230r (Prefatio): sed iam ipsa Apostoli verba ponenda sunt que ita incipiunt. Explicit prefatio c. 236v (testo): & tociens crescit quotiens auditur. Explicit explanatio sancti Hieronimi in epistola ad Philemonem. Io de Spinalo SS.